Reklama  

 

 

 



       
|  ARCH_I_KULTURA
ZA   |
|_06/2011  ZA

 

Architekci wracają z podróży

NA PIERWSZYM PLANIE – DIDIER ROUX, WICEPREZES GRUPY SAINT-GOBAIN | Fot. Info-invest – organizator wykonawczy konferencji

 


Bartosz Wokan


Jaka będzie „Architektura przyszłości”? Odpowiedzi na to pytanie w zajmujący sposób poszukiwali prelegenci konferencji pod takim właśnie tytułem, która odbyła się 6 października na Zamku Królewskim w Warszawie.

 

Organizator imprezy, grupa Saint-Gobain, zaprosił do klimatycznych wnętrz Arkad Kubickiego pięciu polskich architektów: Jerzego Szczepanika-Dzikowskiego, Wacława Celadyna, Jana Kubeca, Krzysztofa Ingardena i Stanisława Fiszera. Grono prelegentów i dyskutantów uzupełniał Didier Roux, wiceprezes Grupy Saint-Gobain. Przyznać trzeba, że goście zostali dobrani trafnie, dzięki czemu można było wysłuchać pięciu różnych (i co warte podkreślenia – ciekawych) wystąpień, prezentujących odmienne podejścia do architektury i projektowania.

Ciągłość fundamentem projektowania
Zanim jednak rozpoczęła się właściwa, problemowa część konferencji 140 architektów i projektantów zgromadzonych pod ceglanymi sklepieniami wysłuchało powitania Oliviera Lluansi, delegata generalnego Saint-Gobain, który w krótkich słowach przedstawił działalność spółek w Polsce i strategię Habitat – proponowanie nowatorskich rozwiązań odpowiadających na kluczowe wyzwania naszych czasów: rozwój gospodarczy, oszczędność energii oraz ochronę środowiska. Zaraz potem na mównicę wszedł Jerzy Szczepanik-Dzikowski. Jego wykład miał tytuł „Jutro architektury, architektury jutra” i przynosił wiele interesujących przemyśleń na temat statusu architekta w dzisiejszym świecie. Dodajmy – przemyśleń często gorzkich i samokrytycznych.
– Żyjemy w masowo budowanych mieszkaniach, kupujemy towary masowo produkowane, jesteśmy niewolnikami konsumpcji, z której uczyniliśmy religię – mówił współwłaściciel pracowni JEMS Architekci – My architekci określamy się jako intelektualna elita tego świata, a jednak coraz częściej stajemy się ignorantami w sztuce, którą przychodzi nam uprawiać.
Przyczyną, dla której architekci dają ludziom „świat iluzji i kolorowy świat tandety” jest konieczność istnienia na rynku. Oczywiście utylitaryzm nie jest rzeczą złą, jednak to nie dzięki niemu architektura może zyskać należne miejsce w kulturze.
Ciągłość to według Szczepanika-Dzikowskiego fundamentalna cecha architektonicznego projektowania – ona pozwala na osadzanie obiektów w kontekście miejsca, na dbałość o relacje z otoczeniem i właściwe traktowania materiałów.
– Niewątpliwie stajemy przed zadaniami, które swoją skalą przekraczają wszystko co dotychczas się działo i pewnie w tym jest też nasza szansa – podsumowywał architekt – Chciałoby się żeby w świecie, gdzie rządzi pieniądz i reguły kultury masowej znalazło się miejsce dla rzeczywistej refleksji nad kontekstem, materiałem, miejscem, duchem. To nasze największe wyzwanie dla przyszłości.
Osobną puentą tego interesującego przemówienia było zdanie, które padło w dyskusji pokonferencyjnej. Na pytanie uczestnika – dlaczego dzisiejsi architekci stracili chęć do zmieniania świata Szczepanik-Dzikowski odpowiedział:
– Wróciliśmy z dalekiej podróży. Musieliśmy porzucić przekonanie o tym, że chcemy i powinniśmy formować świat. I teraz być może wracamy do punktu, w którym usiłujemy się ze światem pogodzić. Nie chcemy już może forsować i mówić jak ma żyć i wyglądać człowiek, ale zastanowić się kim ten człowiek jest.

ARCH. JERZY SZCZEPANIK-DZIKOWSKI I DELEGAT GENERALNY SAINT-GOBAIN OLIVIER LLUANSI | Fot. Info-invest – organizator wykonawczy konferencji

ZASŁUCHANI UCZESTNICY KONFERENCJI | Fot. Info-invest – organizator wykonawczy konferencji

 

Innowacje i utopie
Kolejny prelegent Wacław Celadyn z Politechniki Krakowskiej mówił o „Innowacjach i technologiach” w służbie architektury. W nawiązaniu do poprzedniego wykładu powiedział, że odejdzie od kwestii uniwersalnych i zajmie się problemami bardziej przyziemnymi, o mniejszej skali. Według Celadyna architektura stanowi środowisko sztuczne o charakterze dynamicznym i właśnie ten dynamizm prowokuje do innowacji. Dzięki temu architektura zmienia się w sensie formalnym, funkcjonalnym i technicznym. Natomiast czynnikami, które stymulują innowacyjność i rozwój techniki są energia, komfort, koszt i estetyka. Każdy z tych czynników przynosi zmiany w budynku, każdy wymusza stosowanie nowoczesnych rozwiązań.
Krzysztofowi Ingardenowi zdecydowanie bliższy był kierunek wystąpienia pierwszego, którego zresztą bronił jako romantycznego, ale przede wszystkim osadzonego w kulturze. W wykładzie zatytułowanym „Między toposem a utopią – koncepcja przestrzeni w krajobrazie kulturowym polskiego przedmieścia” sam pokazał się jako zwolennik uniwersalnych wizji w architekturze, których według niego zabrakło po roku 1989. Utopijne koncepcje takie jak miasta przyszłości czy szklane domy są ciekawe ponieważ stanowią wartość potencjalną, coś czego jeszcze nie ma. Architektura zaś tworzy się w konflikcie między potencjalną możliwością (utopia) a procesem skonstruowania jej w rzeczywistości (topos). Prelegent pokusił się także o przedstawienie własnej wizji – modułów 2x2x3 m, które miałyby być najmniejszą jednostką służącą do tworzenia domów o dowolnej kubaturze i zapewnić spójny charakteru polskiemu przedmieściu. Architekt mówił o dwóch rodzajach modułów – tych pełniących rolę izby białej (przeznaczonej do pracy, aktywności, rozrywki) i izby czarnej (służącej do zaspokajania potrzeb fizjologicznych). Prezentował też odręczne szkice, które dobrze uzupełniały wykład.

Politycy są ważni
Jan Kubec, którego wykład miał pomysłowy słowotwórczo tytuł „Naturbanity” analizował z kolei krajobraz jako narzędzie projektowe i architekturę. Według projektanta z pracowni RAr2 Laboratorium Architektury współcześnie nie mamy nowych narzędzi adekwatnych do potrzeb projektowania i stąd pytanie w jakim kierunku powinniśmy pójść aby nadal być użyteczni jako architekci i urbaniści.
Wspierając się przykładami (np. zagospodarowania praskich terenów nad Wełtawą) stwierdził, że należy położyć szczególny nacisk na odzyskiwanie przestrzeni publicznych i podstawowych elementów krajobrazu. Zachęcał do pracy z krajobrazem, który można przecież traktować jako cytat, refleksję czy metaforę.
Didier Roux, wiceprezes Grupy Saint-Gobain, odpowiedzialny za badania i rozwój, przedstawił wyzwania związane z ochroną środowiska (szczególnie palący jest problem marnowania energii), przed którymi stoi dzisiaj świat oraz rozwiązania proponowane przez Grupę. Należą do nich m.in. szyby dwukomorowe ze specjalną powłoką, która powoduje, że więcej ciepła wnika z zewnątrz, a mniej jest oddawane na zewnątrz.
W ostatnim wystąpieniu zatytułowanym „Architektura kontekstu i zrównoważonego rozwoju” Stanisław Fiszer stwierdził, że architekt w swojej codziennej pracy musi odnosić się do kontekstu fizycznego terenu, działki, pejzażu, sąsiedztwa – poznanie tego kontekstu stanowi jego obowiązek. Podkreślił też konieczność szukania oszczędności w eksploatacji budynków – zwracania bacznej uwagi na trwałość materiałów, powrót do tradycyjnych metod i rozwiązań ekologicznych, mniej entuzjazmu do klimatyzacji. Nawoływał również aby środowisko otworzyło się na polityków, gdyż to właśnie oni podejmują decyzje, szczególnie te dotyczące normy i odstępstwa. Zajmijmy się rzeczami najprostszymi gdyż to jest najtrudniejsze – konkludował.
Konferencję zakończyła dyskusja, podczas której architekci opowiadali na pytania słuchaczy i rozmawiali o głównym temacie spotkania. Architektura przyszłości według dyskutantów pozostanie kompromisem między wizją a budżetem, architekt musi jednak wychodzić poza przyzwyczajenia, zdobywać szersze wykształcenie. Imperatywem na przyszłość pozostanie też budownictwo zrównoważone, które pozwala oszczędzać zasoby naturalne planety.

 

ARCH. STANISŁAW FISZER W TOWARZYSTWIE MODERATORA KONFERENCJI ARCH. RYSZARDA NAKONIECZNEGO | Fot. Info-invest – organizator wykonawczy konferencji

ARCH. KRZYSZTOF INGARDEN | Fot. Info-invest – organizator wykonawczy konferencji

 


 

Zapraszamy do bezpłatnego pobierania wydanych dotychczas numerów
Zawodu:Architekt w wersji PDF

 

> polecamy: artykuły on-line

> strona główna Z:A

 

 

 


Copyright © 2004-2018 Izba Architektów RP. Wszelkie prawa zastrzeżone.  |  Zarządzanie serwisem i custom publishing: Oria Media.